bilgisayar mühendisliği araştırma laboratuvarları

       

Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Araştırma Laboratuvarları

Algısal Zeka Laboratuvarı – PILab

Algısal Zeka Laboratuvarı, 2002 yılında, bilgisayarla görme, makina öğrenmesi ve ses işleme alanlarında çalışan öğretim üyeleri tarafından kurulmuştur. Laboratuvarda, yüz tanıma, biyometrik kimlik tanıma, el hareketleri tanıma, insan-bilgisayar etkileşimi, konuşma tanıma, biyomedikal imge tanıma, veri madenciliği alanlarında araştırma projeleri yürütülmektedir.

Laboratuvardaki araştırmalar, DPT ve TÜBİTAK projeleri yanı sıra, Avrupa projelerince de desteklenmektedir. Laboratuvarda yedi doktora, dört yüksek lisans öğrencisi çalışmaktadır. Devam eden projelerle ilgili ayrıntılı bilgi aşağıda verilmiştir. Bunun yanı sıra, laboratuvarda geçtiğimiz yıllarda, Algısal İnsan Bilgisayar Etkileşimi adlı DPT projesi, 3B Nesne Tanıma başlıklı TÜBİTAK Projesi, Yapay Öğrenmede Model Seçimi için Çapraz Geçerleme başlıklı TÜBİTAK projesi ve BIOSECURE ve SIMILAR adlı FP6 Avrupa Mükemmeliyet Ağı projeleri tamamlanmıştır.

Yüz Tanıma: Laboratuvarın ana araştırma konularından birisi, yüz tanımadır. Yüz tanıma alanında, iki boyutlu çalışmaların yanı sıra, üç boyutlu yüz tanıma alanında, dünyadaki öncü nitelikte çalışmalar, bu laboratuvarda gerçekleştirilmiş, araştırmalarda kullanılan BOSPHORUS adlı, çeşitli yüz ifadeleri, pozlar ve kapatmalar içeren yüz veritabanı toplanmıştır. Şu anda biyometri alanındaki çalışmalar, COST 2101 adlı Avrupa projesi tarafından desteklenmektedir.

İşaret Dili Tanıma: İşaret dili, sağır dilsizler tarafından kullanılan, el işaretleri, vücut ve yüz ifadelerinden oluşan bir dildir. Bu dilin bilgisayar tarafından tanınması için, yüz ifadesi tanımadan el izleme ve el hareketi tanımaya kadar pek çok alanda araştırma yapılmaktadır. TÜBİTAK tarafından desteklenen İşaret Dili Eğitmeni başlıklı projede, kaydedilmiş videoları kullanıcılara göstermek yanında, onların tekrarladığı işaretlerin doğru olarak yapılıp yapılmadığının analizini yapan bir eğitmen geliştirilmesi hedeflenmektedir.

Veri Madenciliği: Veri madenciliği, elde olan hazır veriden bilgi çıkarılarak bu bilgilerin kullanılmasını sağlamak için kullanılan yöntemler topluluğudur. Yapay öğrenmedeki sınıflandırma, öbekleme gibi yöntemlerin tümü veri madenciliğinde kullanılmaktadır. Laboratuvarımız ve bir süpermarket zinciriyle ortak yapılan çalışmada, alışveriş yapan müşterilerin alışveriş verisi kullanılarak hangi ürünün hangi ürünle birlikte satıldığı bilgileri çıkarılmış ve firma tarafından kullanılmıştır. Bunun dışında veri madenciliğinin, kredi kartı sahtekârlığı algılama ya da borsa verisi analizi gibi uygulama alanları da vardır.

Enstrüman Ayırma: Laboratuvarımızda yapılan bir başka çalışmada verilen bir müzik dosyasındaki vurmalı ve tonsal (ör: davul ve gitar) çalgıları ayıran bir uygulama geliştirilmiştir. Yapılan çalışmada, ses dosyasındaki iki farklı ses sinyali algılanarak, bu sinyallerin kaynakları belirlenmekte ve iki farklı ses olarak ayrılmaktadır. İki farklı enstrümanı ayırmanın yanında ses dosyalarındaki arka plandaki gürültüler de ayırt edilmekte ve temizlenebilmektedir.

Sınıflandırma: Sınıflandırma, verilen bazı özelliklerine göre otomatik olarak nesneleri tanımak olarak özetlenebilir. Bir resimden ya da sesten kişi tanıma, resimlerden savaş uçağı tanımak, sınıflandırma problemlerine örnek olarak gösterilebilir. Sınıflandırma probleminde amaç, verilen özellikleri kullanarak bir model oluşturmak ve daha sonra bu modeli kullanarak size verilen yeni bir örneği otomatik olarak tanımlamaktır. Oluşturulan bu modellere sınıflandırıcı denilmektedir ve çeşitli sınıflandırıcılar mevcuttur. Laboratuvarımızda yapılan çalışmalarda çeşitli sınıflandırıcılar geliştirilmiş ve kullanılmış, bu sınıflandırıcıların problemin çözümüne olan etkisi araştırılmıştır. Bu konuda bir TÜBİTAK projesi bitirilmiştir, bir diğeri ise hâlâ devam etmektedir.

 

Bilgisayar Ağları Araştırma LaboratuvarıNETLab

1991 yılında kurulmuş olan ve Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği bölümü çatısı altında var olan NETLAB, Türkiye’de bilgisayar ağları konusunda faaliyet gösteren en geniş araştırma grubudur. Hâlihazırda 6 tam zamanlı, 2 yarı zamanlı öğretim üyesi, 6 araştırma görevlisi, 37 lisansüstü, 21 doktora ve 20 lisans öğrencisini araştırma şemsiyesi içinde barındırmaktadır. Yapılan araştırmalar BAP, DPT, TÜBİTAK, Avrupa Topluluğu ve sektör firmaları tarafından desteklenmektedir.

NETLAB’ın amacı Türkiye’de bilgisayar ağları konusunda akademik bilgi düzeyini arttırmak ve bu birikimin pratikte kullanılmasının önünü açmak olarak tanımlanabilir. Bu bağlamda NETLAB sürdürülen araştırmaların sonuçlarını uluslararası saygın konferans ve endekslere giren dergilerde yayınlamakta ve aynı zamanda mezunları ile ülkemizde yapılan üst-seviye AR-GE ve akademik çalışmalara eğitilmiş işgücü sağlamaktadır. Ayrıca endüstri ile yürütülen ortak projeler kanalıyla güncel bilimsel bilginin daha verimli ve hızlı bir şekilde ülkemizde kullanıma sokulmasına yardımcı olmaktadır.

NETLAB kurulduğundan beri doktora çalışmalarına çok önem vermektedir. Şimdiye kadarki 10 doktora mezunu ABD, Hollanda, İngiltere, Norveç ve Almanya’da Üniversitelerde bulunmakta ya da oradaki çalışmaları sonrası yurda dönerek, Boğaziçi, İTÜ ve Sabancı gibi araştırma üniversitelerinde öğretim üyesi olarak çalışmaktadır. Üçü ise kendi başarılı Ar-Ge şirketlerini kurmuşlardır.

NETLAB’da aktif olarak çalışan farklı araştırma gurupları vardır. Bunlardan bazıları:

  • Ağ güvenliği Gurubu
  • Telsiz algılayıcı ağlar gurubu
  • Bilişsel radyo gurubu
  • Uydu ağları gurubu

Bunlar dışında, optik ağlar, paralel ve dağıtık sistemler, ağlarda ücretlendirme, Internet programlama, ağ tasarımı ve başarımı benzeri konularda destekli araştırma projeleri yürütülmektedir.

 

Bilgisayar Sistemleri ve Mimarileri İleri Araştırma Laboratuarı - CASLab

Bilgisayar Mühendisliği'nin en temel dallarından biri olan Bilgisayar Mimarileri ve Sistemleri, günümüzün ilerleyen teknolojisine paralel olarak hala hızla değişmekte ve gelişmekte olan bir daldır. Masaüstü bilgisayardan belli bir ağ üzerinde ortak çalışan dağınık sistemlere, vücut-içi mikrobilgisayarlardan süper-bilgisayarlara kadar uzanan bu geniş yelpazede hem yazılım hem de donanım olarak araştırma ve geliştirme yapılmaktadır.

Çalışma ve Araştırma Konuları

Grid, Paralel ve Dağınık Sistemler: Karmaşık problemlerin çözümlerinde kapasite ve hız bakımından bir tek bilgisayar yeterli olamamaktadır. Böyle durumlarda pek çok bilgisayarın işlem gücünü uygun bir şekilde kullanan paralel veya dağınık sistemler kullanılmaktadır. Bu tür sistemlerin en kapsamlısı olarak geliştirilmekte olan grid, bilgisayarların hesaplama ve veri depolama kaynaklarını internet üzerinden paylaşmak amacı ile oluşturulan bir servis olarak tanımlanabilir. Grid ile bilgisayarlar arasındaki basit haberleşmenin ötesine geçilerek küresel bilgisayar ağının büyük bir hesaplama kaynağına çevrilmesi hedeflenir.

Gömülü Sistemler: Belli bir tür uygulama için özel olarak tasarlanmış bilgisayarlara gömülü sistemler diyoruz. Mesela mikrodalga fırın da bir tür bilgisayardır ancak ondan Messenger'ı çalıştıramazsınız. Bu tür bilgisayarlar, içine "gömülü" oldukları sistemden topladıkları bilgiyi işleyerek sistemin çalışmasını komuta etmek için özel olarak tasarlanmıştır. Bugün etrafınıza baktığınızda gördüğünüz elektronik, pilli aygıtların büyük bir kısmı gömülü sistemlerdir aslında: Cep telefonundan saate, buzdolabından otomatik para çekme makinesine, uzaktan kumandalı arabadan otomobile, uzay mekiğinden duyma cihazına, vs. Bu sistemler, yazılım ve donanımın ortak tasarımını içermektedir.

Gerçek Zamanlı Sistemler: Belirli bir zamanda istenen ölçümleri yapıp gereken tepkileri vermesini beklediğimiz bilgisayar sistemleridir. Bu tür sistemler yaşam üniteleri, araba fren sistemleri gibi hayatî önem taşıyan ve zamanla yarışılan ortamlarda kullanıldığı gibi çağrı merkezleri gibi zaman-bağımlı iş yapılması gereken sistemlerde de kullanlmaktadır.

Esnek Sistemler: Her uygulama için aynı donanımın farklı bir şekilde kullanılabilmesi günümüzde mümkün olabilmektedir. Bu tür esnek donanımlar modellemede, kısa zamanda piyasa değeri yüksek ürün ortaya çıkarmada, ürün kalitesini arttırmada, ürün hatasını gidermede ve karmaşık problemleri süratli bir şekilde çözmekte kullanılmaktadır.

Derleyiciler, İşletim Sistemleri: Bilgisayarda çalışması için geliştirilen her türlü uygulamanın bilgisayar donanımı tarafından anlaşılıp çalıştırılabilmesi için bir tür çevirmene ihtiyaç vardır. Bu sayede bilgisayarla siz anlaşabilirsiniz. İşletim sistemleri ise bu çevirilmiş uygulamaları uygun bir şekilde bilgisayarın işlemsel ünitelerine sunarak, aynı anda hem internetten borsayı izlemenizi, hem müzik dinlemenizi hem de en sevdiğiniz oyunu oynamanızı sağlar.

Tasarım Otomasyonu: Her tür donanım ve yazılım tasarımında, tasarım sürecini kısaltmak için otomasyon yazılımı geliştirilmesidir. Bu sayede, kısa zamanda kaliteli ürünlerin piyasaya sunulması hedeflenmektedir. Gelişen teknolojiyle birlikte karmaşıklaşan sistemlerin tasarımı, artık bu tür yazılımların kullanılmadan, neredeyse imkânsız hale gelmiştir.

Projeler

CASLab'daki çalışmaların en büyük kısmını araştırma ve geliştirme faaliyetleri kapsamaktadır. Dolayısıyla, TÜBİTAK gibi araştırma-merkezli kamu kuruluşları tarafından desteklenen projeleri bulunmaktadır. Bunun yanında ulusal-uluslararası firmalar, üniversiteler ve araştırma laboratuvarları ile birlikte ortak yapılan projeler de bulunmaktadır. CASLab'da çalışan öğrenciler, istedikleri takdirde, eğitimleri boyunca bu projelerden tam veya yarı-zamanlı olarak desteklenmektedirler.

 

Karmaşık Sistemler Araştırma Laboratuvarı – SoSLab

Çok yeni araştırma konularından birisi de Karmaşık Sistemlerdir. Karmaşık Sistemler birbirleri ile etkileşen, bu etkileşmelerden dolayı değişen birimlerin oluşturduğu sistemler olarak tanımlanabilir.  Bir çok sistem karmaşık sistem olarak kabul edilir. Örneğin ekonomi cebindeki parayı en iyi şekilde kullanmaya çalışan bireylerin oluşturduğu bir karmaşık sistemdir. İnternet, Web, Facebook ve Twitter gibi sosyal paylaşım platformundaki etkileşmeler de birer karmaşık sistem örneğidir.

SoSLab 2004 yılında karmaşık sistemleri incelemek üzere Bilgisayar Mühendisliği Bölümü çatısı altındaki araştırma laboratuvarları arasında katılan en genç laboratuvarlardan birisidir. Doğası gereği disiplinler arası bir çalışma yapısı vardır. Bilgisayar Mühendisliğinden 3, Elektrik Mühendisliğinden 1 ve Fizik Bölümünden 1 olmak üzere toplam 5 tam zamanlı öğretim üyesi, 10 lisansüstü, 5 doktora öğrencisi SoSLab’da çalışmalarını sürdürmektedir. SoSLab mezunları Türkiye ve yurtdışında gerek özel sektör, gerekse akademik yaşamda çalışmalarına devam etmektedir. SoSLab araştırmaları TÜBİTAK, Avrupa Topluluğu, BAP ve sektör firmaları tarafından desteklenmektedir.

SoSLab çalışmaları

  • Karmaşık Ağlar
  • Toplumsal dinamikler
  • Semantik web

olarak gruplara ayrılmıştır.

 

Medya Laboratuvarı – MEDIALab

Medya Laboratuvarı, bilgisayar grafiği ve bilgisayarla görme alanında çalışan üğretim üyeleri tarafından kurulmuştur. Laboratuvarda, bilgisayar grafiği, görselleştirme, üç boyutlu modelleme, üç boyutlu model sıkıştırma, üç boyutlu nesne tanıma alanında araştırma projeleri yürütülmektedir.

Laboratuvardaki araştırmalar, TÜBİTAK ve Avrupa projeleri tarafından desteklenmektedir. Laboratuvarda altı doktora, beş yüksek lisans öğrencisi çalışmaktadır. Devam eden projelerle ilgili ayrıntılı bilgi aşağıda verilmiştir.

Üç boyutlu Modellerin Sıkıştırılması: Endüstriyel tasarım (mimari, savunma vs.) ve sanal gerçeklik (oyunlar, vs.) uygulamalarında kullanılan görsel üç boyutlu nesne modellerinin sıkıştırılması işi yapılmıştır. Sıkıştırma üç boyutlu modelleri ifade eden veri azaltılması anlamındadır. Sıkıştırma uygulamaları, hem depolama aygıtlarında yerden kazanç sağlamada, hem de ağ üzerinden iletimlerde veri yolunu daha etkili (hızlı) kullanmada yarar sağlar. Verinin geri döndürülebilir biçimde kodlanmasıyla gerçekleşen sıkıştırma; kayıplı, kayıpsız ya da aşamalı olarak yapılabilmektedir.

Üç Boyutlu Nesne Tanıma: Tübitak 3B Nesne Tanıma projesinde, üç boyutlu nesnelerin betimlenmesi ve tanınması alanında araştırmalar yapılmış, uygulama olarak 3B Yüz Tanıma alanında çalışılmıştır. Üç boyulu modellerde, yüz, sadece renkli görüntü değil, yüz şeklini temsil eden dersinlik haritaları ile de gösterilir. Bu gösterimler, doğaları gereği, aldatma girişimlerine ve poz ve ifade değişikliklerine karşı daha dayanıklıdır. Çalışmamızda, aldatma, makyaj, ışıklandırma ve poz değişikliklerine dayanıklı yüz tanıyıcılar gerçekleştirdik.

Etkileşimli Canlandırma Masası: Etkileşimli Canlandırma Masası, 3 boyutlu stereo grafik görselleştirme ve canlandırma uygulamaları için kullanıcı dostu ve esnek bir insan-bilgisayar arayüz altyapısı olarak tasarlanmıştır. Sistemin ana bileşeni, ana görüntü birimi olarak kullanılan etkileşimli masadır. Sisteme bağlı görüntü sunucu birim üzerinde oluşturulan görsel içerik, bir izdüşürücü ayna birimi yardımıyla bu masa üzerine, aşağıdan stereo olarak yansıtılır. Görsel içerik, menü öğeleri, 3-boyutlu görselleştirmeler, hareketli ve hareketsiz görüntülerden oluşmaktadır. Kullanıcı, masayla, masa üzerindeki menüleri elleri ile işaret ederek etkileşir. Kullanıcının el hareketleri, masanın yukarısına yerleştirilmiş olan ve masa üstünün tamamını gören hareketsiz bir kamera tarafından izlenir. Kullanıcılar sanal nesnelerle etkileşimde bulunabilirler. Bunun için ek olarak dokunsal (haptic) bir birim de kullanılmaktadır.

Sanal Giyim Projesi: Sanal Giyim, üç boyutlu ortamda parametrik olarak modellenen insan bedenleri üzerine, iki boyutlu ortamda giydirme yapılan bir gereçtir. İnsan bedeni modelleme, şekil interpolasyonuna ve giyim için uygun "antropometrik" standartlara dayalı bir sistemden oluşmaktadır. Kullanıcının 3 boyutlu ortamda bedenin belirlenmiş bölgelerinin çevre ve uzunluklarını değiştirerek istediği bedeni oluşturabilmektedir. İki boyutlu giydirme için, öncelikle üç boyutlu şeklin farklı bakış açılarından görüntüsü sentezlenmektedir. Bu aşamada, octree ile hızlandırılmış ışın izleme ve pikselaltı yumuşatma kullanılmaktadır. Geliştirilen uygulama, internet üzerinden giysi deneme için kullanılmaktadır.

 

Uydu Araştırmaları Laboratuvarı – SATLab

Uydu Araştırmaları Laboratuvarı 2005 yılında kurulmuş bir araştırma laboratuvarıdır. Kablosuz ağlar ve uydu haberleşmesi konusunda endüstri ve akademik tebrübeye sahip akademisyenlerin yürütücülüğünü yaptığı araştırma laboratuvarında 10 yüksek lisans ve 8 doktora öğrencisi araştırma yürütmektedir.

Uydu Araştırmaları Laboratuvarı’nın temel misyonunu: uydu haberleşmesi konusunda akademik kariyer veya araştırma faaliyetleri yürütmek isteyen genç araştırmacıların yönlendirilmesi ve araştırma ortamı sağlanması, ülkemizde uydu araştırmalarını yakından takip ederek bu alanda ulusal/uluslararası işbirlikleri ile daha gelişmiş araştırma/geliştirme olanakları sunmaktır. Temel araştırma konuları, uydu ağları yönlendirme protokolleri, karasal sistemler ile uydu sistemlerinin entegrasyonu, yeni nesil kablosuz ağlar ve bilişsel radyo sistemleridir. Bu alanlarda hakemli ve hakemsiz konferans ve dergilerde yayınlanmış 50’ye yakın makale bulunmaktadır. Laboratuvar, Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) ve TÜBİTAK tarafından desteklenmektedir. Temel araştırma grupları ve konuları aşağıda verilmektedir. Bunlar dışında GSM’de konum belirleme, taktik navigasyon sistemleri konularında da projeler tamamlanmıştır.

Uydu Ağları: Uydu ağlarının geniş kapsama alanına sahip olmaları ve özellikle karasal sistemlerden bağımsız olmaları nedeni ile Türkiye gibi deprem kuşağında olan ülkeler için önemli bir iletişim teknolojisidir. Karasal şebekelerin hasar gördüğü deprem veya doğal afetler sırasında iletişimin sağlanması, deprem sonrasında uydu fotoğrafları ile hasar tespiti yapılması gibi alanlarda uydu haberleşmesi çalışmaları yürütülmektedir.

Bilişsel Radyo Ağları: Spektrumun statik bir şekilde atanmasının yerine spektrumun analiz edilerek daha akıllı cihazlar tarafından adaptif bir şekilde sistemin kullanılmasını öneren bilişsel ağların zaman çizelgeleme, karasal sistemlerle entegrasyonu çalışmaları yürütülmektedir.

Yeni Nesil Ağlar (WiMAX): WiMax, standart tabanlı, kablo ve DSL ağlara alternatif olarak son kullanıcıya kablosuz ortamda genişbant erişimi sağlayan bir kablosuz MAN teknolojisidir. Noktadan Çok Noktaya (NÇN) ve Örgü (Mesh) olmak üzere iki çalışma türü vardır. Kablosuz MAN teknolojileri, özellikle yeni kurulan Internet Servis Sağlayıcıların (ISS) piyasada eskiden kurulmuş ve halihazırda altyapısı bulunan firmalar ile rekabet edebilmelerine imkan sağlamaktadır. WiMax konusunda yapılan ve şu an yürütülmekte olan çalışmalar şu şekilde özetlenebilir: MAC ek yükünün azaltılması, IEEE 802.16e’nin hareketlilik yeteneği, IEEE 802.16e’de hücre soluması yöntemi ile kapasite artışı sağlanması, örgü kipi için QoS mekanizması, örgü kipinde katmanlar arası çizelgeleme ve yolatama yöntemleri.

 

Yapay Zeka Laboratuvarı – AILab

Yapay Zeka Laboratuvarı'nda, robot takımları, çok etmenli sistemler, doğal dil işleme, otomatik bilgi elde etme, akıllı Web uygulamaları geliştirme gibi konularda aktif olarak araştırmalar yapılır. Bu araştırmaların ortak özelliği, bilgisayarların geliştirilen yapay zeka metotlarıyla daha akıllı hareket etmeleri ve daha önceden çözülemeyen problemleri akıllı yaklaşımları sayesinde çözmeleridir. Ayrıca, bölümümüzde nitel uslamlama ve kuantum hesaplama gibi kuramsal bilgisayar bilimi çalışmaları da Yapay Zeka Laboratuvarı bünyesinde yürütülmektedir. Yapay Zeka Laboratuvarı, hem disiplinler arası, hem de laboratuar çapında işbirliğini destekler. Laboratuvarımızda dört tam zamanlı öğretim üyesi, üç araştırma görevlisi, 15'den fazla doktora öğrencisi, 10'dan fazla yüksek lisans öğrencisi bulunmaktadır. Üyelerimiz, haftalık toplantılarla birbirlerinin yaptıkları araştırmaları yakından takip eder. Çalışmalarımız, Boğaziçi Üniversitesi Bilimsel Araştırmalar Fonu ve TÜBİTAK tarafından desteklenmektedir.

Robot Takımları: Laboratuvarımızda geliştirilmiş en önemli robot takımları Cerberus ve RoboAkut'tur. Cerberus, Robocup olarak bilinen robot futbol liginde yarışmaya hak kazanmış ilk uluslar arası robot takımıdır. Cerberus, Sofya Teknik Üniversitesi'yle ortak bir çalışma olarak başlamış, daha sonra labortuvarımız tarafından devam ettirilmiştir. Yeni bir takım olmasına rağmen, Cerberus, Robocup 2005 liginin, Teknik Zorluklar kategorisinde dünya birincisi olmuştur. RoboAkut ise Robocup'ın Kurtarma Benzetim Ligi ismini verdiği, bir afette robotların nasıl aktivitelerini planlayıp, uygulayacaklarını konu alan bölümde yarışmıştır. Bu alanın temel özelliği, gerçek bir afette gözlendiği gibi bir çok bilinmeyen ve beklenmeyen olayın gerçekleşmesidir. Robotlar, bu olaylar karşısında özerk bir şekilde çözümler üretmeye çalışırlar. RoboAkut, 2005 Robocup Kurtarma Benzetim Ligi'nde yarı finale kalmış ve yarışmayı altıncı olarak bitirmiştir. İki robot takımı da 2006 turnuvalarında da yarışacaktır.

Çok Etmenli Sistemler: Bu tür sistemler, birden çok akıllı etmenin bir arada çalıştığı sistemlerdir. Laboratuvarımıza, bu tür sistemlerde, etmenlerin birbirleriyle uyumlu çalışmaları, oluşabilecek hataları fark edip, çözüm üretmeleri, farklı çıkarları olduğu durumda pazarlık yapabilmeleri, sistemdeki etmenlerden güvenilir olmayanlarının fark edilmesi gibi konularda çalışmalar yapılmaktadır. Bu kapsamda geliştirdiğimiz FROST isimli akıllı etmenimiz, etrafındaki etmenlerle bilgi alışverişinde bulunarak hangi etmene ne kadar güvenmesi gerektiğini yüksek oranlarda tahmin edebilmektedir. 2006 yılında yapılan Etmen Güven yarışmasında, FROST, etrafındaki güvenilir etmenleri, güvenilir olamayanlardan ayırma konusunda dünya üçüncüsü olmuştur.

Doğal Dil İşleme: Doğal dil işleme, Türkçe gibi doğal dilde yazılmış bir metinin, kelimelerinin ayrılması, cümle düzenlerinin ortaya çıkarılması, daha sonraki evrelerde kelimelerin, cümlelerin ve sonunda tüm metnin anlamlandırılması işlemlerini kapsar. Bu kapsamda geliştirdiğimiz projelerden bir tanesinde ALİ adında Türkçe yazılmış aritmetik problemleri anlayıp, çözen bir program geliştirilmiştir. Bir diğer projede ise, verilen Türkçe metinler işlenerek metinlerin hangi sınıflara ait olduğuna karar veren bir program geliştirilmiştir.

 

Yazılım Mühendisliği Laboratuvarı – SOFTLab

2003 yılında kurulmuş olan Yazılım Mühendisliği Araştırma Laboratuvarı, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü’nün en genç araştırma laboratuvarıdır. Fakülte üyelerinin tecrübe ve becerilerini başarı ile birleştirerek, Türkiye’de yazılım mühendisliği araştırmalarının ilerlemesi ve geliştirilmesi için gerekli oluşum sağlanmıştır.

Yazılım Mühendisliği Araştırma Laboratuvarı'nda, gömülü sistemler, telekomunikasyon ve bankacılık çözümleri başta olmak üzere, çeşitli yazılımlar üzerinde süreç iyileştirme, hata tahmini ve maliyet/ efor tahmini modellemesi konularında araştırmalar yapılmaktadır. Söz konusu modellemeler yapılırken, veri madenciliği ve yapay zeka metodlarından faydalanılmaktadır.

Şimdiye kadar yürütülen çalışmaların sonucunda, 19 yüksek lisans tezi ve 1 doktora tezi tamamlanmıştır. Bunun yanında, yazılım mühendisliği konusunda uluslararası alanda en iyi 10 listesine giren konferanslarda ve makalelerde 50’den fazla yayını bulunmaktadır. Yurtdışında Microsoft Research (Cambridge ve Seattle), University of Calgary, National Research Council (Kanada) ve University of West Virginia (ABD) gibi önemli araştırma laboratuvarları ve üniversitelerle de ortak yayınlar çıkarılmakta ve yeni işbirlikleri sağlanmaktadır.

Laboratuvarımızda şuanda bir tam zamanlı öğretim üyesi, altı doktora öğrencisi ve üç yüksek lisans öğrencisi bulunmaktadır. Üyelerimiz haftalık toplantılarla uluslararası araştırmaları yakından takip etmekte, şirketlerle yapılan ortak çalışmaların çıktıları üzerine fikir yürütmektedirler. Çalışmalarımız TÜBİTAK ve sanayideki belli başlı kuruluşlar tarafından desteklenmektedir.